الشيخ الأميني ( مترجم : واحدى )
460
الغدير ( فارسى )
علاقهء خاصى ابراز مىنمايند ، ولى در عين حال افرادى از ساير فرقههاى اسلامى هم در اين عيد با شيعه شركت مىكنند . بيرونى اين روز را از جمله اعيادى ذكر كرده كه مورد توجه و اعتناى اهل اسلام است « 1 » ، و ابن طلحهء شافعى گويد : روز غدير خم را امير المؤمنين در شعر خود ياد كرده و اين روز عيد نام گرفته براى اينكه روزى است كه رسول خدا على را به مقام ارجمند ولايت منصوب كرد و او را بدين جهت بر جميع خلق برترى بخشيد . « 2 » همو گويد : هر معنايى كه ممكن لفظ مولا دلالت بر آن داشته باشد نسبت به شخص رسول خدا ، همان معنى را آن حضرت براى على قرار داده است و اين مرتبهاى است عالى و جايگاهى است رفيع و مقامى است شامخ كه پيامبر تنها آن جناب را بدان مخصوص گردانيد و به همين جهت ، اين روز ، روز عيد و هنگام سرور و شادمانى و موسم انبساط خاطر و مسرت دوستان او گشت . اين جمله خود اشتراك تمام مسلمانان را در عيد گرفتن اين روز ثابت مىنمايد ، خواه ضمير او در تعبير « دوستان او » به پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله برگردد و خواه به على . اگر به پيغمبر برگردد كه مطلب واضح است و اگر به على عليه السّلام برگردد ، باز مقصود حاصل است ، زيرا همهء مسلمانان على عليه السّلام را دوست دارند ، چه آنها كه او را جانشين بلافصل پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله مىدانند و چه آنها كه آن حضرت را چهارمين خليفه رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله به شمار مىآورند . در ميان تمام فرق اسلامى كسى نيست كه با آن جناب سر عداوت و دشمنى داشته باشد ، جز تعداد ناچيزى از خوارج كه بر على خروج كردند و از دين اسلام خارج شدند . كتب تاريخى درسهايى از اين عيد به ما مىدهد و حاكى است كه امم اسلامى در شرق و غرب جهان بر اين عيد توافق دارند و مردم مصر و مغرب و عراق از قرون گذشته به اين روز عيد بزرگ توجه و اعتنا داشتند و در آن روز نماز و دعا مىخواندند و به ايراد خطبه و انشاد شعر مىپرداختند ، چنان كه در آثار بزرگان دين مذكور است . در وفيات الاعيان ، تأليف ابن خلكان از اتفاق عموم مسلمانان بر عيد بودن اين روز سخن رفته است ، چنان كه در شرح حال مستعلى پسر مستنصر چنين مذكور است : بيعت
--> ( 1 ) . الآثار الباقية عن القرون الخالية 334 . ( 2 ) . مطالب السئول 53 .